Isteʼmol krediti qanday ishlaydi

Isteʼmol kreditida bank yoki boshqa kreditor qarz oluvchiga maʼlum summa beradi, qarz oluvchi esa uni foiz va kelishilgan xarajatlar bilan qaytaradi. “Isteʼmol krediti” (shaxsiy kredit) atamasi barcha joyda aynan bir xil mahsulotni anglatmasligi mumkin.

Kredit summasi, muddat, nominal stavka, kreditning toʻliq qiymati, oylik toʻlov va jami qaytarish summasi bir-biriga bogʻliq. Uzoqroq muddat oylik toʻlovni kamaytirishi, lekin jami foizni oshirishi mumkin. Stavka qatʼiy yoki oʻzgaruvchan ekanini tekshiring. Ushlanmalardan keyin amalda qancha pul olishingizni aniqlang.

Kredit taʼminotsiz boʻlishi ham, garov yoki kafillik talab qilishi ham mumkin. Taʼminot borligi toʻlov majburiyatini yengillashtirmaydi va mulkni yoʻqotish xavfini keltirib chiqarishi mumkin.

Kreditor shaxsni tasdiqlash, daromad, mavjud qarzlar va kredit tarixiga oid maʼlumotlarni soʻrashi mumkin. Talab qilinadigan hujjatlar hamda qaror muddati tashkilot va mahsulotga bogʻliq. Xorijiy talab, muddat va oraliqlarni mahalliy qoida deb qabul qilmang. Kafolatlangan maʼqullash uchun vositachiga pul toʻlamang va arizada yolgʻon maʼlumot koʻrsatmang. Bir vaqtning oʻzida koʻp ariza topshirishdan oldin ularning kredit tarixida qanday aks etishini soʻrang.

Oylik toʻlov zarur yashash xarajatlaridan keyingi mablagʻga sigʻmasa, qarz xavfli. Doimiy kundalik xarajatlarni bir martalik kredit bilan moliyalashtirish qiyin: pul tugaydi, jadval esa qoladi. Eski qarzlarni birlashtirish faqat yangi kreditning jami xarajati pastroq va qayta qarzlanish toʻxtatilgan boʻlsa foyda berishi mumkin. Shartnomada yashirin yoki tushunarsiz haq boʻlsa, imzolashga shoshilmang.

• Faqat kerakli summani qarz oling.
• Oylik toʻlov bilan birga jami qaytarishni solishtiring.
• Garov, kafillik va erta toʻlash shartlarini oʻqing.
• Daromad pasayishi uchun zaxira qoldiring.

Kamida ikki taklifni summa, muddat, toʻliq qiymat va jami qaytarish boʻyicha yonma-yon yozing.