Kredit stavkasi va ortiqcha toʻlovni qanday farqlash kerak

Reklamadagi yillik stavkani kredit summasiga bir marta koʻpaytirish jami foizni aniq bermaydi. Toʻlovlar davomida asosiy qarz kamayishi, komissiyalar esa alohida qoʻshilishi mumkin.

Nominal stavka foiz hisoblash uchun ishlatiladigan koʻrsatkichdir. Kreditning toʻliq qiymati esa foizdan tashqari ayrim majburiy xarajatlarni ham qamrab olishi mumkin. Qaysi toʻlovlar kiritilganini shartnoma va individual axborot varaqasidan tekshiring.

Ortiqcha toʻlov odatda kredit boʻyicha jami qaytarilgan summa bilan olingan asosiy qarz oʻrtasidagi farqni anglatadi. Masalan, 20 million soʻm olib, jadval boʻyicha 26 million soʻm qaytarishingiz kerak boʻlsa, oʻquv misolida ortiqcha toʻlov 6 million soʻm. Jadvalga barcha komissiyalar kiritilganini qoʻshimcha tekshiring. Uning miqdoriga muddat, toʻlov turi, stavka, komissiya, sugʻurta va kechikish taʼsir qilishi mumkin.

Qoldiq kamayib boradigan jadvalda keyingi foiz kichikroq asosiy qarzga hisoblanishi mumkin. Biroq teng miqdordagi (annuitet) yoki boshqa toʻlov jadvalida har bir toʻlovning foiz va asosiy qarz ulushi vaqt davomida oʻzgaradi.

Uzoq muddat oylik toʻlovni kamaytiradi, lekin foiz uzoqroq hisoblanishi mumkin. Qisqa muddat har doim tejamli emas: toʻlov oshib ketib, kechikishga olib kelsa, bu foyda bermaydi.

Bir xil summa va muddat uchun oylik toʻlov, jami qaytarish summasi va barcha majburiy xarajatlarni solishtiring. Kalkulyator dastlabki baho beradi, lekin yakuniy jadval va shartnoma ustun turadi.

Toʻliq yoki qisman erta toʻlash kelgusi foizni kamaytirishi mumkin. Ammo ariza berish tartibi, qayta hisoblash sanasi, minimal summa va ehtimoliy haqni oldindan biling. Qoʻshimcha toʻlov muddatni qisqartiradimi yoki oylik toʻlovni kamaytiradimi, yozma ravishda aniqlang.

• Foiz stavkasi jami ortiqcha toʻlov emas.
• Jami qaytarish summasi va jadvalni alohida koʻring.
• Kalkulyator natijasini shartnoma bilan tekshiring.
• Erta toʻlovning qayerga yoʻnaltirilishini tasdiqlang.

Kredit taklifidan asosiy qarz, jami foiz, barcha majburiy haqlar va jami qaytarish summasini bitta jadvalga yozing.