Ta'lim markazi

Moliyaviy bilimlar kutubxonasi

Kreditlar, byudjet, jamg'arma va firibgarlikdan himoya haqida amaliy materiallar. Barcha maqolalar rus va o'zbek tillarida mavjud.

Barcha materiallar

Kredit tarixi, qarzlar, jamg'arma va pul xavfsizligi haqida maqolalar.

Maqolalar: 184 · 7-sahifa, jami 8 ta

Qulfli blokdan ochiq maydonchaga olib boruvchi koʻprik ustida oddiy karta harakatlanmoqda.
Tasdiqlangan4 daq.

Taʼminlangan kartadan taʼminlanmagan kartaga oʻtish

Taʼminlangan karta garov puli yoki boshqa garov bilan berilishi, taʼminlanmagan karta esa bunday garovni talab qilmasligi mumkin. Biridan ikkinchisiga oʻtish imkoniyati, mezoni va garov pulining qaytarilishi emitent shartiga bogʻliq.

Turli balandlikdagi pogʻonalar ustida hamyon, banka, quti va oʻsimlik turibdi, pastda odam yuqoriga qarab turibdi.
Tasdiqlangan5 daq.

Bank hisobvaraqlarining asosiy turlari

Bank hisobvaraqlari kundalik hisob-kitob, mablagʻ saqlash yoki maʼlum muddatga jamgʻarish kabi turli vazifalarni bajaradi. Toʻgʻri variantni tanlash uchun puldan foydalanish, foiz, komissiya va muddat shartlarini birga baholash kerak.

Yuqori chizigʻi koʻk tasma bilan belgilangan shisha idish uchdan ikki qismigacha toʻldirilgan.
Tasdiqlangan4 daq.

Kredit karta limitini tushunish

Kredit limiti karta orqali qarzga ishlatish mumkin boʻlgan eng yuqori summani belgilaydi. Limitning kattaligi sarflash maqsadi emas va undan foydalanish kelgusi toʻlov yukini oshiradi.

Qoʻl tepadan koʻk diskni baland disklar minorasiga ehtiyotkorlik bilan qoʻymoqda.
Tasdiqlangan4 daq.

Jamgʻarmani muntazam koʻpaytirish yoʻllari

Jamgʻarma faqat katta bonus bilan emas, kichik muntazam badal va xarajatdagi aniq oʻzgarish bilan oʻsadi. Tejalgan yoki qoʻshimcha topilgan pulni maqsadga darhol yoʻnaltirish muhim.

Ish stolida ustalar asboblari, ko‘k qisqich qog‘ozni ushlab turibdi, odam bitta murvatni sekin burayapti.
Tasdiqlangan4 daq.

Kredit holatini yaxshilashda nimadan boshlash: ustuvor yoʻllar

Kredit holatini yaxshilashda avval yangi kechikishni toʻxtatish, keyin qimmat qarzni kamaytirish va xatolarni tuzatish kerak. Hisob yoshi yoki kredit turlari kabi ikkilamchi omillar uchun keraksiz mahsulot ochish shart emas.

Odam tepaliklar orasidan oʻtgan yoʻlda koʻk bayroq tomon bormoqda, bu bosqichma-bosqich yaxshilanishni ifodalaydi.
Tasdiqlangan3 daq.

Skoring balini qanday yaxshilash: qadamlar va natija muddatlari

Turli muammolar turli harakatni talab qiladi: xatoni nizolash, qarzni rejaga kiritish, yangi kechikishlarning oldini olish kerak. Skoringdagi oʻzgarish odatda yangi maʼlumot kreditor va hisobotda yangilangach koʻrinadi, shuning uchun natija barqaror oʻzgarishlarga qarab baholanadi.

Balandligi kamayib boruvchi blok qatori tepasiga qoʻl bitta disk qoʻymoqda, bu reja bilan yopishni koʻrsatadi.
Tasdiqlangan4 daq.

Kredit karta qarzini yopish usullarini solishtirish

Karta qarzini faqat minimal toʻlov bilan yopish uzoq va qimmat boʻlishi mumkin. Eng yuqori stavkani yoki eng kichik qoldiqni birinchi yopish, shuningdek qarzni birlashtirish variantlari turli foyda va xavfga ega.

Koʻk soyabonli kichik bozor peshtaxtasi yonida odam matodan xalta bilan oʻylab tanlamoqda.
Tasdiqlangan5 daq.

Kelajak uchun pul jamgʻarishning sodda yoʻllari

Jamgʻarish xarajatni koʻrish, aniq maqsad tanlash va muntazam badal ajratishdan boshlanadi. Qisqa va uzoq maqsad uchun pulga kirish hamda xavf talabi turlicha boʻlishi mumkin.

Ikki qoʻl stol ustida kalit uzatmoqda, yonida imzo uchun boʻsh hujjatlar va ruchka turibdi.
Tasdiqlangan4 daq.

Uy bitimini rasmiylashtirish xarajatlari nima

Uy narxi va boshlangʻich badaldan tashqari bitimni tekshirish hamda rasmiylashtirish xarajatlari boʻlishi mumkin. Xorijiy bitim xarajati foizlarini Oʻzbekistondagi jarayonga tayyor meʼyor sifatida qoʻllash mumkin emas.

Ochiq portfel yonida turgan inson qogʻozni ehtiyotkorlik bilan koʻrib, toʻxtab turishga ishora qilmoqda.
Tasdiqlangan5 daq.

Qarz talabini sotib oluvchi tashkilot nima

Ayrim bozorlarda kreditor muddati oʻtgan qarz boʻyicha talab huquqini boshqa tashkilotga oʻtkazishi mumkin. Toʻlovdan oldin yangi talabgorning vakolati, qarz hisob-kitobi va mahalliy huquqiy tartib tekshirilishi kerak.

Blokdan iborat ustun belgilangan chiziqqa yetgan, qoʻshimcha blok esa chetda ehtiyotkorlik bilan turibdi.
Tasdiqlangan4 daq.

Kredit karta limitidan oshib ketilsa nima boʻladi

Limitdan yuqori operatsiya rad etilishi yoki shartnomada nazarda tutilgan boshqa oqibatlarga olib kelishi mumkin. Vaziyatni tez tekshirish qoʻshimcha xarajat va navbatdagi toʻlov muammosini kamaytiradi.

Devordagi tirqishdan chiqayotgan bir nechta oddiy qogʻozlarni qoʻl qabul qilmoqda, yonida soat-koʻrsatkich bor.
Tasdiqlangan3 daq.

Kredit kartasidan naqd pul olish qancha turadi

Kredit kartasidan naqd pul olish oddiy karta xarididan boshqa stavka va komissiyaga ega boʻlishi mumkin. Pulni yechishdan oldin foiz qachondan hisoblanishi va jami qaytariladigan summani tekshirish kerak.

Ochiq qutichadan yosh nihol oʻsmoqda, oldida taqvim kataklari qatori va sugʻorayotgan qoʻl bor.
Tasdiqlangan4 daq.

Kredit tarixini shakllantirish krediti nima

Ayrim bozorlarda kredit tarixini shakllantirish krediti summasi qarz toʻliq qaytarilguncha bloklangan hisobda saqlanadi. Mahsulot foydasi toʻlov maʼlumoti kredit byurosiga uzatilishiga, xarajati esa stavka va haqlarga bogʻliq.

Odam raqamsiz yarim doira shkalali asbob yonida turib, koʻk strelkasiga qarab turibdi.
Tasdiqlangan3 daq.

Skoring bali nima va qanday hisoblanadi

Skoring bali kredit xavfini qisqa raqamli bahoda ifodalovchi model natijasidir. U kredit hisobotidagi maʼlumotlarga tayanishi mumkin, lekin kreditor qarorining yagona omili emas.

Shisha idishda ranglarga boʻlingan qatlamlar, oʻrtada koʻk qatlam, qoʻl boʻsh yorliq tutib turibdi.
Tasdiqlangan4 daq.

Yaxshi skoring bali nima

Yaxshi skoring bali uchun yagona universal raqam yoʻq, chunki model va kreditor mezonlari farq qiladi. Balni uning diapazoni, hisoblangan sana va moliyaviy maqsadingiz bilan birga baholash kerak.

Smartfon ekranidan kartalar yelpigʻichi chiqib turibdi, qoʻl esa yoniga kichik qulf tutmoqda.
Tasdiqlangan5 daq.

Raqamli hamyon nima va undan qanday foydalaniladi

Raqamli hamyon telefon yoki boshqa qurilma orqali toʻlov vositalarini boshqarish va mos joylarda toʻlov qilish imkonini beradigan xizmatdir. Uning xavfsizligi qurilma himoyasi, foydalanuvchini tasdiqlash va operatsiyalarni muntazam kuzatishga ham bogʻliq.

Qora portfel va yorliqsiz globus, tepada koʻk qogʻoz samolyot, chet el modeli gʻoyasini bildiradi.
Tasdiqlangan3 daq.

FICO bali nima va Oʻzbekistonda uni qanday tushunish kerak

FICO — AQSh kredit hisobotlari asosida xavfni baholash uchun yaratilgan xususiy skoring modellari oilasi. Uning diapazoni va bozor roli Oʻzbekistondagi skoring tizimiga avtomatik ravishda tatbiq etilmaydi.

Oddiy karta ustida katta kalit yotibdi, karta tagida esa tangalar ustuni garov kabi turibdi.
Tasdiqlangan4 daq.

Taʼminlangan kredit kartasi nima

Taʼminlangan kredit kartasi uchun pul depoziti yoki boshqa taʼminot bloklanishi mumkin. Karta oddiy kredit majburiyatidek ishlaydi va depozit mavjudligi oylik toʻlovni bekor qilmaydi.

Deyarli boʻsh javonda bitta koʻk kitob va oʻsimlik turibdi, qoʻl ikkinchi kitobni qoʻymoqda.
Tasdiqlangan3 daq.

Kredit tarixida maʼlumot kam boʻlsa nima qilish kerak

Kam maʼlumotli kredit tarixi baholash uchun yozuvlar yetarli boʻlmagan holatni anglatadi. Bu yomon tarix emas, ammo kreditorning qaror chiqarishini qiyinlashtirishi mumkin.

Raqamsiz oʻlchov lentasi tangalar ustuni va kartani oʻrab, xarajatni solishtirishni eslatadi.
Tasdiqlangan4 daq.

APR nima va kredit xarajatini qanday koʻrsatadi

APR qarz xarajatini yillik foiz koʻrinishida taqqoslash uchun ishlatiladigan koʻrsatkichdir. Uning tarkibi bozor va mahsulotga qarab farq qilishi mumkin, shuning uchun kreditning toʻliq qiymati va jami toʻlovni ham tekshirish zarur.

Ulushli koʻza stakanga suv quymoqda, stakan oʻrtasigacha toʻlgan va koʻk halqa sathni koʻrsatadi.
Tasdiqlangan4 daq.

Mavjud kredit limiti nima va uni qanday hisoblash mumkin

Mavjud kredit karta limitining hozircha ishlatilmagan qismidir. Bu raqam xaridlar, toʻlovlar, bloklangan operatsiyalar va hisoblangan haqlar sabab tez oʻzgarishi mumkin.

Telefon ekranida posilka belgisi va bosqichma-bosqich toʻladigan dumaloq kataklar qatori koʻrsatilgan.
Tasdiqlangan4 daq.

Hozir olib, keyin toʻlash nima

Hozir olib, keyin toʻlash xarid narxini oldindan belgilangan qismlarda qaytariladigan moliyalashtirish shaklidir. Uni kredit kartasi bilan solishtirganda muddat, jami xarajat va nizoni hal qilish tartibi muhim.

Kichik uy maketi lagan ustida turibdi, eshigida kalit osilgan, yonida katlangan qogʻoz bor.
Tasdiqlangan4 daq.

Kredit taʼminoti va garov nima

Garov qarz majburiyatini taʼminlash uchun kreditor foydasiga bogʻlangan aktivdir. Toʻlov bajarilmasa, qonun va shartnoma doirasida aktivga undiruv qaratilishi mumkin.

Muvozanatli tarozining bir pallasida xaltacha, ikkinchisida tangalar turibdi; yonida inson daftar oʻqimoqda.
Tasdiqlangan4 daq.

Qarz nima va uning turlari qanday

Qarz boshqa shaxs yoki tashkilotdan olingan mablagʻni kelishilgan shartlarda qaytarish majburiyatidir. Garovli va garovsiz qarzlarning narxi hamda xavfi turlicha boʻladi.